Veertien organisaties en de ACM hebben een sectordeal gesloten over de regulering van elektriciteits- en gasnetten vanaf 2027. De nieuwe systematiek moet meer investeringsruimte voor netbeheerders bieden en tegelijk zorgen voor meer voorspelbaarheid, transparantie en betrokkenheid van netgebruikers.

Nieuwe regulering energienetten biedt meer perspectief voor bedrijven

Op 5 februari ondertekenden veertien organisaties en de ACM een sectordeal over de regulering van elektriciteits- en gasnetten voor de periode vanaf 2027 (REG27). Ook VEMW zette haar handtekening onder het akkoord. Namens de zakelijke netgebruikers waren wij nauw betrokken bij de onderhandelingen. Volgens directeur Hans Grünfeld brengt de deal vooral meer zekerheid en voorspelbaarheid voor bedrijven. “We weten nu beter waar we de komende jaren aan toe zijn.”

Elke vijf jaar legt de ACM in een 'methodebesluit' vast hoe netbeheerders hun tarieven mogen bepalen. In 2027 gaat een nieuwe periode van vijf jaar in en de afgelopen maanden is er druk onderhandeld over deze REG27. Dit resulteerde in een sectordeal: een akkoord tussen netbeheerders, brancheorganisaties en de ACM. Grünfeld: “Het is voor het eerst dat alle betrokken partijen zo’n akkoord sluiten. En het is goed nieuws, want hiermee voorkomen we lange juridische procedures en weten bedrijven precies waar ze aan toe zijn.”

Van output naar input

De nieuwe reguleringssystematiek betekent een fundamentele koerswijziging. Tot nu toe werd vooral gekeken naar wat netbeheerders presteren en hoe zij zich verhouden tot andere netbeheerders. Dit was een prikkel om zo efficiënt mogelijk te werken. In de nieuwe aanpak beoordeelt de toezichthouder primair de interne processen. Investeringen gelden daarbij in beginsel als doelmatig, tenzij kan worden aangetoond dat sprake is van inefficiëntie. De outputregeling maakt plaats voor een inputregeling. Zo wil de ACM netbeheerders meer ruimte geven om proactief te investeren.

Betrokken bij investeringsplannen

VEMW was kritisch op deze nieuwe reguleringsmethode en heeft – samen met andere belanghebbenden – in de consultatierondes haar zorgen geuit. “Wij hebben vooral aandacht gevraagd voor de betaalbaarheid van de energienetten en duidelijkheid over de uitvoering van de regulering. En met succes. Zo blijven eerder afgesproken maatregelen, zoals het afbouwen van de bouwrentevergoeding en het ongewijzigd laten van de versnelde afschrijving van het gasnet, overeind”, aldus Grünfeld. Hij vertelt dat er ook goede afspraken zijn gemaakt over de betrokkenheid van netgebruikers bij de investeringsplannen van netbeheerders. “Als netbeheerders meer ruimte krijgen om te investeren, willen wij daar wel een stem in hebben. Afgesproken is dat de netbeheerders vertegenwoordigers van netgebruikers intensief zullen betrekken bij de totstandkoming van investeringsplannen. ACM gaat de investeringsplannen voortaan toetsen op effectieve betrokkenheid en daar zijn we blij mee.”

Geleidelijke tariefontwikkeling

De nieuwe reguleringsmethode zorgt ook voor meer transparantie. Zo is nu duidelijker op welke manier de ACM netbeheerders gaat toetsen op doelmatigheid. Daarnaast hebben TenneT en GTS toegezegd dat de tariefontwikkeling geleidelijker zal plaatsvinden en dat zij beter inzicht gaan geven in de mogelijke tariefontwikkeling voor de komende tien jaar. De regionale netbeheerders hebben geen onderlinge afspraken kunnen maken over verrekening van de start-GAW. “Jammer”, vindt Grünfeld, “maar afgesproken is dat dit geen financiële consequenties heeft voor netgebruikers en daar kunnen we mee leven.”

Rol VEMW

Per saldo zijn we als VEMW tevreden over het behaalde resultaat. “Het is goed dat netgebruikers meer betrokken worden bij de investeringen van netbeheerders. Zo krijgen we meer grip op de ontwikkeling van de infrastructuur die van cruciaal belang is voor onze leden, omdat toegang te hebben tot de energievoorziening tegen betaalbare kosten. Nu is het aan ons om die nieuwe rol waar te maken en de investeringsplannen namens onze leden kritisch te gaan beoordelen.”

Hans Grünfeld

Algemeen Directeur

Elektriciteit & Gas